Özəl:

Rus dili (Samitlərin uyğunlaşması və fərqlənməsi)



Rus dili (Samitlərin uyğunlaşması və fərqlənməsi)
Samitlər bir-birinə yalnız kar/cingiltili, sərt/yumşaq etibarilə deyil, digər xüsusiyyətlərinə görə də uyğunlaşa bilər: maneənin əmələgəlmə yerinə və mahiyyətinə görə. Belə ki, aşağıdakı birləşmələrdə samitlər uyğunluğa məruz qalırlar:

[с] [ш] → [шш]: сшить [шшыт’] = [шыт’],
[с] [ч’] → [щ’] или [щ’ч’]: с чем-то [щ’́эмта] или [щ’ч’́эмта],
[с] [щ’] → [щ’]: расщепить [ращ’ип’́ит’],
[з] [ж] → [жж]: изжить [ижж́ыт’] = [иж́ыт’],
[т] [с] → [цц] или [цс]: мыться [м́ыцца] = [м́ыца], отсыпать [ацс́ыпат’],
[т] [ц] → [цц]: отцепить [аццып’́ит’] = [ацып’́ит’],
[т] [ч’] → [ч’ч’]: отчёт [ач’ч’́от] = [ач’́от],
[т] [щ’] → [ч’щ’]: отщепить [ач’щ’ип’́ит’].

Samitlərin eyni zamanda bir necə xüsusiyyəti mövqeli fərqləşməyə məruz qala bilər. Məsələn, подсчёт [пач’щ’́от] sözündə səslərin fərqlənməsinə təsadüf edilir [д]   [ш’] → [ч’ш’], yəni ki karlığa, yumşaqlığa və yer və maneə xüsusiyyətlərinə görə bənzərlik təqdim edilib.
Ayrı sözlərdə uyğunluğa əks proses dissimilyasiya bir-birinə uyğun iki səsdən birinin başqa səslə əvəz olunması hadisəsi təqdim edilib. Beləliklə, лёгкий və мягкий sözlərində gözlədiyimiz kar və uzun samitin əmələ gəlməsi əvəzinə ([г]   к’] → [к’к’]) [к’к’] → [х’к’] söz birləşməsi görürük.
лёгкий л́ё [х’к’] ий, мягкий мя[х’к’] ий
loading...
Offline
  • Şərh №: 3
  • 17 yanvar 2015 21:22
  • Xəbər sayı: 0
  • Şərh sayı: 20
Tewekur edirem
Offline
  • Şərh №: 2
  • 17 yanvar 2015 15:07
  • Xəbər sayı: 174
  • Şərh sayı: 287
tesekkurler 22
Offline
  • Şərh №: 1
  • 17 yanvar 2015 12:16
  • Xəbər sayı: 0
  • Şərh sayı: 54
Tewekurrr

--------------------

İnformasiya

Qonaq qrupunda olanlar istifadəçilər bu xəbərə şərh əlavə edə bilməz.

Vətənim Azərbaycan

Xəbər lenti

Sorğu

 

Bədən görünüşünüzün mükəmməl olduğunu düşünsəniz seçəcəyiniz kürək dekoltesi hansı olardı?

1.Sadə
2.Cəsur

 
 

Ən çox baxılan xəbərlər